سینمای حرفه ای جهان

نمايش موفق و درخشش فيلم‌هاي سينمايي «درباره الي» و «بيست» در محافل بين‌المللي نشان‌دهنده اقبال مخاطب خارجي به تجربه‌‌هاي تازه سينماي ايران و نويدبخش آغاز فصلي تازه براي آن است.

موفقيت فيلم‌هاي سينمايي «بيست» ساخته عبدالرضا کاهاني و «درباره الي» اصغر فرهادي در دو جشنواره کارلووي واري و برلين نشان‌دهنده پويايي و بلوغ سينمايي است که گفته مي‌شد خورشيد اقبالش افول کرده است.

سينماي ايران که در سال‌هاي پيروزي انقلاب سفيري شايسته براي فرهنگ و هنر ايران بوده، بيشترين موفقيت‌ها در عرصه‌هاي جهاني را به ارمغان آورده است.

توجه جشنواره‌هاي جهاني به سينماي نوپاي ايران که پس از جمهوري اسلامي متولد شده بود در سال‌هاي اخير کمرنگ شده و نمايندگان سينماي ايران در جشنواره‌هاي خارجي کمتر با استقبال گسترده روبرو مي‌شوند.

با اين همه نام‌هاي شاخص اين عرصه مانند عباس کيارستمي ، مجيد مجيدي ، جعفر پناهي و محسن مخملباف همچنان مرکز توجه جشنواره‌هاي خارجي هستند حتي اگر فيلم‌هايشان انتظارهايي که از آنها وجود دارد، برآورده نکند.

اما رويکرد تازه سينماگران ايراني به سينماي اجتماعي که هنوز بسيار جوان و نوپا است به سرعت در جشنواره‌هاي خارجي با اقبال روبرو شد.

فرهادي و کاهاني را مي‌توان نماينده اين جريان دانست که نويدبخش دوراني تازه براي سينماي ايران است.

فرهادي و کاهاني هويت مستقل و نگاهي خاص دارند که شبيه به ديگرفيلمسازان موفق ايراني نيست.

ممکن است تاثيرپذيري از يک جريان سينمايي يا چند فيلمساز در فيلم‌هاي اين دو ديده شود، اما نمي‌توان آنها را متهم کرد از فيلمسازي تقليد مي‌کنند.

منتقدان سينماي جشنواره‌اي بر اين باورند که سينماگراني که فيلم‌هايشان خارج از مرزهاي ايران با استقبال مواجه مي‌شود تمايلي براي نمايش آثارشان در ايران ندارند و ارتباط با مخاطب داخلي برايشان مهم نيست.

فيلم‌هاي فرهادي و کاهاني ثابت مي‌کنند که هم مي‌توان با عوامل حرفه‌اي فيلم ساخت، هم با تماشاگر داخلي ارتباط برقرار کرد و هم در جشنواره‌هاي خارجي به موفقيت رسيد.

«درباره الي» و «بيست» از دل سينماي حرفه‌اي آمده‌اند و توانمندي سينماگران ايراني را نشان مي‌دهند.

در اين فيلم‌ها دنياي انتزاعي و تمثيلي و زبان پيچيده و نمايش بدويت و فقر فرهنگي و اقتصادي به چشم نمي‌خورد.

هر دو کارگردان در قصه‌گويي موفق هستند، ساختار سينمايي را رعايت کرده و کوشيده‌اند زباني جهانشمول داشته باشند.

موفقيت اين فيلم‌ها در عرصه بين‌المللي علاوه بر نمايش توانمندي و استعداد سينماگران ايراني نشان مي‌دهد با تغيير جهت و رفتن به سمت تجربه‌هاي تازه سينماي ايران مي‌تواند جايگاه غبطه‌‌برانگيز خود را در سال‌هاي نه چندان دور به دست آورد.

نسلي از سينماگران که مقلدان سينماي کيارستمي ، مخملباف و پناهي بودند نتوانستند در عرصه جهاني موفقيتي براي سينماي ايران به همراه آورند، آثار آنها اصالت سينماي فيلمسازان شاخص ايراني را نداشت و طبيعي بود جشنواره‌هاي خارجي به آنها توجه نکند.

توجه به «درباره الي» و موفقيت «بيست» در جشنواره کارلووي واري نشان مي‌دهد سينماي ايران در حال پوست اندازي و تجربه شيوه‌هاي تازه در جذب مخاطب بين‌المللي است.

ادامه اين جريان به نفع سينماي ايران است، سينمايي که هم مخاطب داخلي جذب مي‌کند، هم براي اکران در داخل ايران و با توجه به مقرراتي که وجود دارد مشکلي ندارد و هم مي‌تواند در جشنواره‌هاي خارجي با اقبال روبرو شود.

«درباره الي» و «بيست» محصول کامل و نتيجه طبيعي جرياني هستند که سينماي ايران در سال‌هاي پس از پيروزي انقلاب طي کرده است.

سينمايي که از پس فراز و فرودهاي بسيار گذشته و به دوران پختگي رسيده است. اين جريان در صورت ادامه مي‌تواند کامل‌تر و در داخل و خارج با اقبال روبرو شود.

جام جم آنلاين